KIẾN TẠO VỊ THẾ, TƯƠNG LAI: Xứng danh Bệnh viện Chợ Rẫy

Bệnh viện Chợ Rẫy (TP HCM) vừa vinh dự được trao tặng danh hiệu Anh hùng Lao động lần thứ hai (lần thứ nhất là vào năm 2000). Danh hiệu ấy được trao trong bối cảnh đất nước đi qua cuộc chiến khốc liệt với đại dịch COVID-19, nơi Bệnh viện Chợ Rẫy đóng vai trò tuyến đầu.

Kết tinh tinh thần, trí tuệ của nhiều thế hệ

Trong đại dịch COVID-19, Bệnh viện Chợ Rẫy vừa phải duy trì điều trị thường quy vừa đảm nhận vai trò nòng cốt trong hồi sức, điều trị bệnh nhân COVID-19 nặng. Bệnh viện đã tham mưu xây dựng phác đồ điều trị, đào tạo hàng ngàn cán bộ y tế trên cả nước, trực tiếp tiếp nhận gần 7.000 ca bệnh nặng, đồng thời tổ chức nhiều đoàn hỗ trợ các địa phương trong nước và cả nước bạn Lào.

Điểm nhấn đặc biệt là việc Bệnh viện Chợ Rẫy trực tiếp điều hành Bệnh viện Hồi sức COVID-19 TP HCM quy mô 1.000 giường - trung tâm hồi sức lớn nhất thế giới tại thời điểm đó. Hơn 5.000 bệnh nhân nặng được điều trị tại đây với tỉ lệ tử vong thấp hơn nhiều so với dự báo ban đầu, để lại dấu ấn y khoa đặc biệt trong lịch sử chống đại dịch COVID-19.

BS.CKII Phạm Thanh Việt, Phó Giám đốc phụ trách Bệnh viện Chợ Rẫy, nhấn mạnh danh hiệu Anh hùng Lao động là kết tinh của tinh thần lao động, trí tuệ từ các thế hệ đi trước - những người đã xây dựng nền móng chuyên môn, uy tín và thương hiệu Bệnh viện Chợ Rẫy suốt hơn một thế kỷ.

"Chúng tôi chỉ là những người tiếp nối, thừa hưởng văn hóa làm việc hăng say, tinh thần trách nhiệm từ các bậc tiền bối. Những người đi trước không trực tiếp tạo nên danh hiệu này nhưng chính họ đã đào tạo nên chúng tôi - những con người sẵn sàng xông pha khi dịch bệnh ập đến" - bác sĩ Việt khẳng định.

Những điều chưa kể giữa tâm dịch

Nhắc đến giai đoạn cao điểm chống dịch, bác sĩ Việt - người trực tiếp điều phối nhiều nhiệm vụ quan trọng - vẫn không quên những ngày đầu khi nhiều nơi còn dè dặt trước COVID-19 thì Bệnh viện Chợ Rẫy đã chủ động "đi trước một bước". Ngay từ những ca bệnh đầu tiên, các bác sĩ của bệnh viện đã trực tiếp xuống địa phương tư vấn, đào tạo, hỗ trợ chuyên môn. Giám đốc bệnh viện khi đó là PGS-BS Nguyễn Tri Thức (nay là Thứ trưởng Bộ Y tế) cũng trực tiếp vào tâm dịch.

Một trong những dấu ấn lớn nhất của Bệnh viện Chợ Rẫy trong đại dịch là câu chuyện về hệ thống ôxy tại bệnh viện 1.000 giường. Bác sĩ Việt kể: Thiết kế ban đầu cho phép mỗi giường có một đầu ôxy tưởng như lý tưởng nhưng thực chất lại tiềm ẩn nguy cơ thảm họa. Bởi hệ thống ôxy trung tâm chỉ chịu được áp lực chưa tới 110 bệnh nhân thường, trong khi bệnh nhân COVID-19 cần gấp 7 lần lưu lượng, nếu tăng áp lực sẽ có nguy cơ nổ, đe dọa toàn bộ công trình. Từ một bữa cơm trưa, một cuộc trao đổi ngẫu nhiên, các bác sĩ đã phát hiện "điểm chết" này và nhanh chóng đề xuất giải pháp tách hệ thống ôxy theo từng tầng nhằm phân tán áp lực. Sáng kiến ấy được triển khai trong thời gian gấp rút đã cứu sống hàng ngàn bệnh nhân.

Bên cạnh đó, trong thời gian cao điểm, bệnh viện không có kế hoạch hay nguồn lực đầy đủ. Mọi thiết bị, từ máy thở đến ôxy, phải vận động, xin nhiều nơi. Sự phối hợp nhịp nhàng, kịp thời giữa các y - bác sĩ, điều dưỡng, cán bộ vận hành trở thành yếu tố sống còn. "Anh em đồng lòng, không nghĩ tới phần thưởng hay danh hiệu. Tinh thần chống dịch là để cứu bệnh nhân sống sót qua dịch đã là hạnh phúc lớn nhất" - bác sĩ Việt chia sẻ.

Di sản từ đại dịch COVID-19 và hướng đi tương lai

Qua những thử thách đó, nhiều sáng kiến y tế ra đời. Các nhóm hội chẩn online được hình thành, giúp chỉ đạo điều trị từ xa, quản lý ôxy và máy thở hiệu quả hơn. "Những sáng kiến này không chỉ phục vụ trong đại dịch mà còn được ứng dụng lâu dài, cải thiện quy trình khám chữa bệnh và quản lý nội bộ của bệnh viện" - bác sĩ Việt nói.

Một trong những bước đột phá chuyên môn quan trọng là phát triển kỹ thuật ECMO (tim - phổi nhân tạo). Trước đại dịch COVID-19, ECMO còn ít được sử dụng do chi phí cao và kỹ thuật khó. Nhưng chính trong giai đoạn này, kinh nghiệm điều trị COVID-19 nặng giúp đội ngũ Bệnh viện Chợ Rẫy làm chủ kỹ thuật này. Các cuộc hội chẩn, đào tạo và đặt ECMO cho bệnh nhân ở các tỉnh được thực hiện nhanh chóng, hiệu quả, góp phần cứu sống nhiều bệnh nhân.

Thành tựu nổi bật gần đây là ca ghép phổi đầu tiên ở miền Nam. Đây là kết quả của nhiều thế hệ y - bác sĩ đã xây dựng nền tảng chuyên môn vững chắc tại Bệnh viện Chợ Rẫy.