Sán dây gần 1 m “ngọ nguậy” trong đại tràng thanh niên mê đồ tái

Nam bệnh nhân 35 tuổi (trú tại Lào Cai) đến Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương (Hà Nội) khám vì bụng thường xuyên sôi, khó chịu, nhất là khi đói. Dù ăn uống, sinh hoạt bình thường, anh vẫn sụt 2 kg trong khoảng hai tuần.

Đáng chú ý, khi đi ngoài, bệnh nhân nhiều lần phát hiện các đoạn trắng ngà giống sợi phở, có hiện tượng ngọ nguậy, một số đoạn dài khoảng 30 cm và có khả năng di chuyển.

Khai thác tiền sử cho thấy người này có thói quen ăn thịt bò, thịt trâu, thịt lợn tái, rau sống, tiết canh, lòng lợn, những yếu tố làm tăng nguy cơ nhiễm ký sinh trùng đường ruột.

Sau thăm khám lâm sàng, bệnh nhân được chỉ định nội soi đại tràng. Các bác sĩ Trung tâm Nội soi tiêu hóa và Thăm dò chức năng phát hiện một đoạn sán dây màu trắng ngà, dài hơn 80 cm đang di chuyển trong lòng đại tràng. Với kích thước này, các bác sĩ nhận định bệnh nhân đã nhiễm sán từ khá lâu, song không có triệu chứng rõ ràng, ký sinh trùng âm thầm tồn tại trong ruột và đại tràng.

PGS-TS Lê Trần Anh, chuyên gia nấm - ký sinh trùng, Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương, cho biết mẫu bệnh phẩm thu được là đoạn thân sán nên chưa thể xác định chính xác loài. Tuy nhiên, căn cứ tiền sử nhiều lần đi ngoài ra các đốt sán, bác sĩ nghi ngờ bệnh nhân nhiễm sán dây lợn.

Theo PGS Lê Trần Anh, sán dây lợn là ký sinh trùng đường ruột thuộc nhóm sán dây. Người mắc bệnh chủ yếu do ăn thịt lợn chứa ấu trùng sán chưa được nấu chín kỹ; thói quen ăn đồ sống, tái tạo điều kiện để ký sinh trùng xâm nhập và phát triển trong cơ thể.

Con người là vật chủ chính của sán dây lợn, trong khi lợn đóng vai trò vật chủ trung gian, bị nhiễm bệnh khi ăn phải trứng sán trong môi trường ô nhiễm.

Các bác sĩ cho biết sau khi xâm nhập, ấu trùng theo đường máu đến các cơ quan, cư trú tại mô liên kết hoặc cơ và sau khoảng hai tháng hình thành các nang ấu trùng, thường gọi là gạo lợn. Khi con người ăn phải thịt lợn chứa nang ấu trùng chưa nấu chín sẽ giải phóng trong đường tiêu hóa, bám vào niêm mạc ruột non và phát triển thành sán dây trưởng thành, có thể dài tới 7 m.

Bệnh có thể gây đau bụng, rối loạn tiêu hóa, sụt cân, cảm giác bứt rứt khó chịu và xuất hiện các đốt sán trắng ngà theo phân ra ngoài.

Đáng lo ngại, người có thể mắc bệnh ấu trùng sán dây lợn khi nuốt phải trứng sán từ môi trường hoặc tự nhiễm, thường do vệ sinh tay kém hay nôn, trào ngược. Ấu trùng xuyên qua thành ruột, di chuyển đến não, mắt, cơ…, gây triệu chứng từ đau đầu, co giật đến liệt, đe dọa tính mạng nếu không điều trị kịp thời.

PGS Lê Trần Anh khuyến cáo người dân không ăn thịt lợn ốm; ăn chín, uống sôi; tránh ăn thịt lợn tái, nem chua sống, tiết canh và rau sống không đảm bảo vệ sinh. Ấu trùng sán lợn chỉ bị tiêu diệt khi thực phẩm được nấu ở nhiệt độ từ 75 độ C trong ít nhất 5 phút hoặc đun sôi trên 2 phút..