Bộ Y tế vừa có kế hoạch phân bổ gần 1,7 triệu liều vắc-xin Covid-19 cho 63 tỉnh, thành phố chuẩn bị cho việc tiêm vắc-xin Covid-19 đợt 3. Việt Nam đã đặt mục tiêu bảo đảm miễn dịch cộng đồng với Covid-19 trong năm 2021 với khoảng 60%-70% dân số được tiêm vắc-xin Covid-19.

Lưu ý với người có bệnh nền

Dự kiến cuối năm 2021, Việt Nam sẽ có 110 triệu liều vắc-xin Covid-19 để "phủ sóng" cho người dân. Trong khi đó, vắc-xin Covid-19 của Việt Nam cũng dự kiến thử nghiệm thành công.

PGS-TS Dương Thị Hồng - Phó Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ trung ương, Trưởng Văn phòng Tiêm chủng Mở rộng quốc gia - cho biết vắc-xin phòng Covid- 19 cũng như bất kỳ một loại vắc-xin nào, khi sử dụng sẽ xảy ra một số phản ứng nhất định như phản ứng thông thường để cơ thể đáp ứng sinh miễn dịch bảo vệ phòng bệnh và có thể gặp phản ứng nặng đe dọa sức khỏe và tính mạng người được tiêm chủng nếu không được xử trí kịp thời. Vừa qua, đã có 1 trường hợp tử vong sau tiêm vắc-xin, đây là một sự cố rất hiếm gặp.

Những điều cần biết trước khi tiêm vắc-xin Covid-19 - Ảnh 1.

Tiêm chủng vắc-xin phòng Covid-19

"Số trường hợp phản ứng sau tiêm chủng sẽ tỉ lệ thuận với số lượng vắc-xin sử dụng, vì vậy khi triển khai vắc-xin số lượng càng lớn thì số trường hợp phản ứng sau tiêm chủng sẽ tăng lên. Vừa qua, với gần 1 triệu liều vắc-xin sử dụng, Việt Nam đã ghi nhận số trường hợp phản ứng thông thường là 18,7%, tỉ lệ này tương đương theo khuyến cáo của nhà sản xuất và WHO" - PGS Dương Thị Hồng thông tin.

Theo hướng dẫn khám sàng lọc trước tiêm chủng vắc-xin phòng Covid-19 của AstraZeneca, vắc-xin này không chống chỉ định với các trường hợp có bệnh lý nền như: tiểu đường, tăng huyết áp... Với người có các bệnh lý nền nặng, bệnh mạn tính chưa được điều trị ổn định là một trong những yếu tố cần thận trọng khi tiêm chủng, những đối tượng này cần được tiêm chủng và theo dõi tại bệnh viện nếu đủ điều kiện tiêm chủng.

PGS Dương Thị Hồng tư vấn: "Người dân khi đi tiêm chủng cần phối hợp với cán bộ y tế, chủ động thông báo cho cán bộ y tế về tiền sử bệnh, các thuốc đang sử dụng, tiền sử dị ứng, tiền sử phản ứng nặng với lần tiêm chủng trước... Sau khi tiêm chủng cần theo dõi tình trạng sức khỏe trong 24 giờ đầu và 2 tuần sau đó. Tương tự tiêm chủng vắc-xin khác, người đi tiêm chủng cần bảo đảm ăn uống đầy đủ, không để bụng đói khi đi tiêm chủng".

Chìa khóa để kiểm soát, khống chế đại dịch

Chuẩn bị cho chiến dịch tiêm vắc-xin Covid-19 đợt 3, với quy mô lớn trên toàn quốc Viện Vệ sinh dịch tễ trung ương cho biết sẽ tăng cường tập huấn về công tác triển khai tiêm vắc-xin Covid-19 cho các tuyến, đặc biệt là công tác khám sàng lọc và xử trí phản ứng sau tiêm chủng để bảo đảm an toàn tiêm chủng.

Tùy theo tiến độ cung ứng vắc-xin và loại vắc-xin phòng Covid-19, Bộ Y tế sẽ có quyết định phân bổ và hướng dẫn cụ thể cho các tỉnh, TP triển khai để bảo đảm sử dụng vắc-xin chống dịch kịp thời, công bằng và bao phủ được nhiều đối tượng.

Ngoài nguồn vắc-xin Covid-19 nhập khẩu, cuối tháng 4 vừa qua, vắc-xin Covid-19 Nano Covax của Công ty Nanogen (TP HCM) đã hoàn thành thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 2. Kết quả cho thấy vắc-xin thử nghiệm ở các nhóm tuổi đều bảo đảm độ an toàn. 100% người được tiêm đều sinh miễn dịch ở các mức độ khác nhau.

Hiện nhóm nghiên cứu đang hoàn thiện đề cương thử nghiệm giai đoạn 3 để trình tới Hội đồng Đạo đức - Bộ Y tế xem xét phê duyệt. Theo kế hoạch, nếu việc thử nghiệm thuận lợi thì dự kiến hết quý III, đầu quý IV/2021 Việt Nam sẽ có vắc-xin Covid-19 do Việt Nam sản xuất.

Nhiều nghiên cứu trên thế giới cho thấy nếu 70% dân số được tiêm vắc-xin phòng bệnh thì nước đó sẽ có miễn dịch cộng đồng với Covid-19. Bác sĩ Nguyễn Quốc Thái - Trung tâm Bệnh nhiệt đới, Bệnh viện Bạch Mai - cho biết trung bình một bệnh nhân mắc Covid-19 có thể lây truyền SARS-CoV-2 cho khoảng từ hơn 2-4 người.

Vì vậy, với khoảng 60%-75% người có miễn dịch trong cộng đồng, chúng ta có thể đẩy lùi và kiểm soát được Covid-19 trên toàn bộ quần thể. Tỉ lệ 25%-40% dân số còn lại sẽ hưởng lợi nhờ miễn dịch người khác đã có.

Từ đó, có thể nói vắc-xin là chìa khóa để chúng ta tiến đến đủ số lượng người trong quần thể có miễn dịch, qua đó khống chế, kiểm soát được dịch Covid-19.

Đã tiêm vắc-xin vẫn cần thực hiện 5K

PGS-TS Trần Đắc Phu, cố vấn cao cấp Trung tâm Đáp ứng khẩn cấp sự kiện công cộng (Bộ Y tế), cho rằng người dân cần hiểu rõ, vắc-xin khi tiêm vào sẽ không tạo miễn dịch ngay nên các biện pháp bảo vệ khác như 5K (khẩu trang - khử khuẩn - khoảng cách - không tụ tập - khai báo y tế) vẫn cần phải thực hiện nghiêm ngặt. Hiện nay, nhiều nước trên thế giới dù đã tiêm vắc-xin ngừa Covid-19 trên diện rộng vẫn khuyến cáo người dân đeo khẩu trang, thực hiện các biện pháp khử khuẩn và giữ khoảng cách.

Bài và ảnh: NGỌC DUNG