Theo bác sĩ chuyên khoa II Trần Ngọc Hải, Phó Giám đốc Bệnh viện (BV) Từ Dũ (TP HCM), con của các bà mẹ mắc Covid-19 thực ra là những đứa trẻ "an toàn" nhất. Nếu mẹ được trực tiếp chăm sóc, cho con bú ngay khi còn là bệnh nhân Covid-19, kháng thể trong cơ thể em bé có thể đủ để bảo vệ khỏi bệnh trong khoảng 6 tháng đầu đời.

Thao tác da kề da

TP HCM là nơi mô hình mẹ mắc Covid-19 tự chăm con sơ sinh âm tính được áp dụng từ rất sớm (ngay trong đợt bùng phát dịch Covid-19 vừa qua) và bước đầu đạt được những kết quả rất tích cực.

Thống kê tại Khoa Phụ sản BV Điều trị Covid-19 Trưng Vương từ khi áp dụng mô hình (ngày 25-6) đến nay, đã có hơn 30 em bé chào đời và được bà mẹ F0 tự tay chăm sóc trong khu điều trị, toàn bộ đều âm tính cho tới ngày xuất viện.

Còn tại BV Điều trị Covid-19 Từ Dũ (thuộc BV Từ Dũ), mô hình được áp dụng từ ngày 16-8 và đã đón hơn 60 cặp mẹ - con đặc biệt như vậy, hầu hết các bé cũng âm tính.

Theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới, người mẹ mắc Covid-19 nên ở chung phòng với bé sơ sinh, cho trẻ bú mẹ hoàn toàn và giữ da kề da để giúp trẻ phát triển tốt hơn. Người mẹ nên đeo khẩu trang y tế, rửa tay trước và sau khi chạm vào bé, giữ cho các bề mặt xung quanh mẹ và bé luôn sạch sẽ.

Tự tin chăm con khi là sản phụ F0 - Ảnh 1.

Sản phụ F0 tự tay chăm con sơ sinh tại Bệnh viện Từ Dũ (TP HCM) với sự hỗ trợ của nữ hộ sinh

TS-BS Lê Thanh Chiến, Giám đốc BV Điều trị Covid-19 Trưng Vương, cho biết hướng dẫn từ các cơ quan y tế trên thế giới đều không yêu cầu tách rời em bé khỏi sản phụ mắc Covid-19. Việc được da kề da sớm, được bú mẹ sớm hoàn toàn tốt cho trẻ. Thực tế đã chứng minh trẻ sơ sinh rất khó bị lây SARS-CoV-2 từ mẹ.

"Con của người mẹ mắc Covid-19 cũng như mọi đứa trẻ bình thường khác, vì vậy nên được chăm sóc như bình thường. Chỉ trừ những trường hợp người mẹ mắc Covid-19 quá nặng, không tự chăm sóc con được, còn lại toàn bộ sản phụ đủ sức khỏe đều có thể tự tay chăm con an toàn với các biện pháp 5K cơ bản" - TS-BS Lê Thanh Chiến nói.

Theo ghi nhận tại Khoa Phụ sản BV Điều trị Covid-19 Trưng Vương, các sản phụ được yêu cầu đeo khẩu trang, vệ sinh cơ thể trước mỗi lần tiếp xúc với con. Khi sản phụ làm những việc khác thì bé được đặt trong nôi cách giường 2 m. Nếu sản phụ còn mệt trong vài ngày đầu, nữ hộ sinh hỗ trợ chăm sóc bé nhưng vẫn giúp mẹ vắt sữa cho bé bú.

Tại BV Từ Dũ, sản phụ mắc Covid-19 được hướng dẫn các thao tác da kề da và cho bú an toàn ngay sau khi sinh, trong đó nhấn mạnh việc vệ sinh cơ thể và bầu ngực trước khi gần con và sau mỗi cơn ho hay hắt hơi; duy trì các biện pháp phòng vệ cơ bản cho đến khi hết thời gian tự cách ly 14 ngày sau xuất viện.

Kháng thể "vàng" từ mẹ

Một nghiên cứu mới đây tại châu Âu ghi nhận khi xét nghiệm nước bọt lúc 2 tháng tuổi trên 21 em bé âm tính đã phát hiện kháng thể chống lại protein của virus SARS-CoV-2 tăng đột biến. Kháng thể cũng xuất hiện trong sữa của các bà mẹ, tăng cao nhất từ ngày thứ 2 sau khi sinh. Nghiên cứu cho thấy trẻ cũng nhận được kháng thể qua nhau thai nhưng tỉ lệ không nhiều, thông qua việc bú sữa mẹ, trẻ nhận được lượng kháng thể rất cao và đạt được hiệu quả phòng bệnh rất tốt.

Theo bác sĩ chuyên khoa II Trần Ngọc Hải, việc để sản phụ mắc Covid-19 tự chăm con sơ sinh sẽ tác động tích cực đến tâm lý của người mẹ, tốt cho việc điều trị bệnh Covid-19 ở người mẹ, ngăn ngừa nguy cơ trầm cảm sau sinh. "Các sản phụ F0 cần thật bình tĩnh, dù phát hiện mắc Covid-19 trước hay sau sinh, khi còn ở BV hay đã về nhà, việc tự tay chăm con sẽ không có gì phải lo ngại, ngược lại sẽ tốt và an toàn cho bé" - bác sĩ Hải nhấn mạnh.

Tại BV Từ Dũ, một số trẻ sơ sinh có kết quả dương tính trong lần xét nghiệm ngay sau khi sinh nhưng các bé này đều tự khỏi sau 7-10 ngày mà không cần can thiệp bất cứ điều gì. Theo các nghiên cứu, tỉ lệ trẻ sơ sinh nhiễm bệnh dưới 0,5% và không loại trừ khả năng nhiễm từ trong bụng mẹ chứ không phải do quá trình chăm sóc.

Một nghiên cứu vừa công bố trên tạp chí khoa học JAMA Network Open, của tiến sĩ Rita Carsetti từ Bệnh viện Trẻ em Bambino Gesù (Rome - Ý), ghi nhận 21/22 em bé được sinh ra bởi sản phụ mắc Covid-19 giữ được trạng thái âm tính nhiều tháng sau đó nhờ lượng kháng thể chống lại virus SARS-CoV-2 nhận qua nhau thai và sữa mẹ, thông qua việc người mẹ tự chăm sóc và cho con bú sớm.
Bài và ảnh: ANH THƯ