Cuối tháng 12-2019, bác sĩ (BS) Lý Văn Lượng theo dõi một số bệnh nhân nhiễm virus giống SARS (Hội chứng hô hấp cấp tính nặng) gây bệnh viêm phổi. Từ đó, ông cảnh báo về loại virus mới này trên nhóm WeChat của các cựu sinh viên Vũ Hán.

Ngày 3-1, cảnh sát Vũ Hán triệu tập ông và một số đồng nghiệp yêu cầu ký vào biên bản "phát tán thông tin sai lệch làm xáo trộn nghiêm trọng trật tự xã hội".

Một tuần sau, BS Lý điều trị cho một phụ nữ 82 tuổi bị tăng nhãn áp và nhiễm nCoV. Ngày 10-1, BS Lý xuất hiện các triệu chứng như sốt, ho và phải nằm viện. 10 ngày sau, Trung Quốc công bố tình trạng dịch bệnh khẩn cấp do virus corona.

Cuối tháng 1, khi virus corona đã bùng phát, TAND Tối cao Trung Quốc đã giải oan cho ông Lý cùng đồng nghiệp. Nhưng dường như phản ứng này đã đến quá chậm.

Virus corona: Nhóm phát sốt vô hình ở Trung Quốc - Ảnh 1.

Bác sĩ Lý Văn Lượng qua đời do virus corona, theo truyền thông Trung Quốc Ảnh: NEW YORK TIMES

Câu chuyện của Lý Văn Lượng dấy lên sự phẫn nộ trong cộng đồng mạng Trung Quốc. Một người dùng mạng Weibo đã viết: "Sự khiển trách BS Lý là một vết nhơ trong lịch sử chống dịch. BS cảnh báo công chúng bằng cái giá lớn nhất của cuộc đời: Mạng sống của mình".

Trong thông báo trưa 7-2, Ủy ban Giám sát nhà nước Trung Quốc cho biết sẽ cử một đội thanh tra tới Vũ Hán để "làm rõ sự việc liên quan tới BS Lý Văn Lượng dựa theo đơn tố giác của quần chúng".

Tin buồn dồn dập khi người dân Trung Quốc chưa hết bàng hoàng trước cái chết của BS Tống Anh Kiệt (28 tuổi; tổ phó tổ dược của Bệnh viện (BV) Mã Tích Vệ ở trấn Đông Hồ, huyện Hành Sơn, tỉnh Hồ Nam). Từ ngày 25-1 (tức mùng 1 Tết Canh Tý), BS tham gia đội kiểm tra thân nhiệt tại trạm thu phí Đông Hồ trên đường cao tốc Nhạc Lâm. Làm việc quá sức suốt 10 ngày 9 đêm trong giá lạnh, nửa đêm 3-2, BS Tống Anh Kiệt lên cơn đau tim dẫn đến đột tử.

Nhọc nhằn, nguy hiểm là thế song đội ngũ y tế vẫn tiếp tục làm việc không mệt mỏi. Gạt đi sầu muộn chỉ sống nhiều lắm chừng 10 năm nữa, viện trưởng BV Kim Ngân Đàm mắc bệnh xơ cứng teo cơ bên trái (ALS) - Trương Định Vũ - vẫn xăm xăm đi đến phòng bệnh.

Hay như chuyến vượt gần 1.000 km từ Thượng Hải về ổ dịch của BS Chu Bân thuộc Khoa Bệnh truyền nhiễm BV Hòa Hiệp Vũ Hán. Vũ Hán đang "mắc kẹt" trong lệnh "nội bất xuất ngoại bất nhập" nên không có bất cứ phương tiện giao thông công cộng nào có thể tiếp cận địa phương này.

BS Chu bay đến tỉnh Hồ Nam, rồi thuê xe hơi lái sang Vũ Hán. Trang Sina cho hay khi biết BS Chu về lại Vũ Hán để cứu người, công ty cho thuê xe nhất định không nhận tiền. 

"Nhóm phát sốt" vô hình

Ngoài những BS, y tá nơi tuyến đầu, còn có những người lặng lẽ chiến đấu với virus corona. Đó là những y, BS giải quyết những cuộc gọi khẩn cấp, làm nhiệm vụ chuyển bệnh.

"Chúng tôi sẽ có mặt bất cứ nơi nào, bất kể khi nào bệnh nhân cần" - BS Tần Hiểu Bình thuộc mạng lưới cấp cứu ngoại viện Bắc Kinh kể lại chuyện ông tham gia "nhóm phát sốt". Nhóm này có nhiệm vụ đưa các ca nghi vấn đến BV hay chuyển ca nặng đến BV tuyến trên.

Nhiều y tá như Đơn Hà, công tác tại BV Nhân dân Vũ Hán, cạo trọc đầu trước khi vào ca làm việc để tiện mặc đồ bảo hộ, cũng như phòng virus bám vào tóc gây lây lan bệnh. Nữ y tá Kim Lệ và đồng nghiệp ở BV Đại học Dương Châu ăn ít, chỉ chọn đồ khô và thi thoảng uống nước để tránh đi vệ sinh nhiều lần, hạn chế tối đa việc cởi đồ bảo hộ trong ca trực 12 giờ.

HUỆ BÌNH