Theo thông báo ngày 29-6 của PCA, tòa án sẽ đưa ra phán quyết vào ngày thứ ba, 12-7 vào khoảng 11 giờ CEST (khoảng 16 giờ Việt Nam).

PCA cho biết phán quyết cụ thể sẽ được gửi qua thư điện tử cho các bên liên quan. Cơ quan này cũng công bố một thông cáo công khai để tóm tắt nội dung phán quyết, được trình bày bằng tiếng Anh, tiếng Pháp và kèm theo 1 bản dịch không chính thức bằng tiếng Hoa phổ thông.

5 thẩm phán giải quyết vụ kiện của Philippines Ảnh: RAPPER

Khi được hỏi về thông báo của PCA, người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Mỹ Anna Richey-Allen nói: "Mỹ ủng hộ giải pháp hòa bình cho vấn đề tranh chấp ở biển Đông, bao gồm việc sử dụng những cơ chế quốc tế hợp pháp như PCA".

Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Trung Quốc ra thông báo cho rằng PCA không có thẩm quyền xét xử vụ này, đồng thời cho rằng quyết định khởi kiện đơn phương của Manila đi ngược lại luật pháp quốc tế.

Sau khi thông báo phán quyết cho Philippines và Trung Quốc, PCA sẽ gửi phán quyết cho các quốc gia giữ tư cách quan sát viên và các bên liên quan khác, bao gồm cả các phương tiện truyền thông. PCA cũng sẽ tải lên trang web của mình một bản sao phán quyết và ra thông cáo báo chí.

Trước đây, Trung Quốc tuyên bố không tham gia vụ kiện của Philippines ở Tòa Trọng tài Thường trực (PCA) bác bỏ thẩm quyền của tòa án trong vụ này. Trong khi đó, báo chí Trung Quốc khoe rằng đã có 60 nước đứng về phía họ trong vụ kiện yêu sách “đường lưỡi bò”.

Phía Manila tranh luận rằng yêu sách “đường lưỡi bò” của Trung Quốc là không có hiệu lực vì nó vi phạm Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) về vùng đặc quyền kinh tế (EEZ).

Ngày 24-11-2015, PCA bắt đầu phiên điều trần về vụ kiện của Philippines sau khi xác nhận tòa có thẩm quyền xét xử vụ này. Đây là phiên điều trần kín song Úc, Indonesia, Nhật Bản, Malaysia, Sinhgapore, Thái Lan và Việt Nam được phép tham dự với tư cách là các nước quan sát viên.

Cũng trong ngày 29-6, Bộ trưởng Quốc phòng được đề cử của Philippines, ông Delfin Lorenzana, cho biết nước này sẽ dành ngân sách quốc phòng cho an ninh trong nước hơn là mua máy bay chiến đấu để bảo vệ lãnh hải tại biển Đông .

Trong cuộc phỏng vấn với hãng tin Reuters, ông Lorenzana cho biết nhóm phiến quân Abu Sayyaf mới là mục tiêu chính sắp tới. Theo ông, quân đội sẽ được đầu tư thêm các tàu tốc độ cao và trực thăng để truy đuổi nhóm phiến quân có căn cứ tại đảo Jolo này.

H.Bình (Theo Rappler)