Trao đổi với phóng viên về vấn đề Biển Đông sẽ được đề cập thế nào tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 37 trong tuần này, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Bình Minh cho biết vấn đề Biển Đông không phải chỉ đến Hội nghị cấp cao 37 mới nêu ra mà đây là vấn đề được đề cập trong mọi hoạt động suốt cả năm 2020 của ASEAN.

"Tại tất cả các hội nghị, Biển Đông luôn là một trong những nội dung quan trọng được đề cập, vì việc duy trì hòa bình, ổn định và an ninh trên biển không chỉ là vấn đề quan tâm của khu vực ASEAN mà còn của cả thế giới. Vậy nên trong tất cả các phiên họp, đây vẫn luôn là nội dung được quan tâm trao đổi" - Phó Thủ tướng khẳng định.

Biển Đông là một trong những nội dung quan trọng tại Hội nghị Cấp cao ASEAN - Ảnh 1.

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Bình Minh chủ trì một hội nghị trù bị của Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 37 vào ngày 10-11

Theo Phó Thủ tướng, một điểm rất rõ, trong năm 2020, vấn đề Biển Đông đã được đưa vào Tuyên bố chung của Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN tổ chức hồi tháng 9 vừa qua. Tại Hội nghị cấp cao 36, vấn đề này cũng được đưa ra thảo luận, đưa vào nội dung nghị quyết chung. Hội nghị 37 này, Biển Đông, theo đó, cũng tiếp tục là một nội dung được đưa ra trên bàn nghị sự.

Phó Thủ tướng cũng khẳng định Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 37 rất quan trọng, là phiên họp chốt lại năm Chủ tịch ASEAN sẽ đánh giá lại toàn bộ kết quả các hoạt động của ASEAN trong năm 2020 chứ không chỉ vấn đề Biển Đông.

Một đặc thù rất lớn trong năm 2020, mối quan tâm chung lớn nhất của cộng đồng là ứng phó với dịch bệnh Covid-19. Với vai trò Chủ tịch ASEAN, Việt Nam đã hết sức chủ động gợi mở về mối quan tâm này, khơi lên những thảo luận không chỉ trong ASEAN mà còn giữa ASEAN với các nước đối tác. Có rất nhiều biện pháp đưa ra, trong đó nổi bật là sáng kiến lập quỹ dự phòng chung và nhiều giải pháp khác để ứng phó với dịch bệnh, thích ứng và khắc phục hậu quả, tái khởi động nền kinh tế sớm nhất có thể.

Tại Hội nghị cấp cao này, dự kiến Việt Nam sẽ trình để ASEAN thảo luận, thông qua trên 10 văn kiện, trong đó có những nội dung thuộc công việc thường xuyên của ASEAN, đồng thời cũng có nhiều nội dung là sáng kiến của nước chủ nhà Việt Nam được thực hiện trong năm.

Cụ thể, đó là việc tuyên bố thành lập quỹ dự phòng, dự trữ về y tế của ASEAN để phục vụ cuộc chiến chống đại dịch Covid-19. Bản chất đây là một quỹ ảo, được thành lập với mục tiêu huy động các nguồn lực tài chính để giải quyết tình trạng thiếu nguồn cung cấp y tế, hỗ trợ nghiên cứu và phát triển thuốc điều trị và vắc-xin phòng chống Covid-19, chuẩn bị cho các biện pháp phản ứng khẩn cấp trong tương lai. Đây là sáng kiến tiêu biểu của Việt Nam trong năm Chủ tịch ASEAN.

Ngoài ra cũng có một loạt sáng kiến khác của nước chủ nhà dự kiến được thông qua tại Hội nghị cấp cao lần thứ 37.

Tham gia họp lúc 12 giờ đêm

Theo Phó Thủ tướng, khó khăn lớn nhất của Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 37 là do ảnh hưởng của Covid-19 mà hội nghị phải diễn ra dưới hình thức họp trực tuyến. Bình thường, Hội nghị họp trực tiếp thì đại diện, lãnh đạo các nước bạn đến Việt Nam và các hoạt động trong khuôn khổ hội nghị có thể bố trí thời gian phù hợp. Nhưng họp trực tuyến thì khắc phục sự chênh lệch giờ giấc là vấn đề lớn phải tính toán. Vì mỗi quốc gia có các múi giờ rất khác nhau nên các phiên họp khi tổ chức tại Việt Nam thì có những nước, các đại biểu phải tham gia họp vào ban đêm và có những hội nghị lẽ ra tổ chức trong giờ là việc chính thức thì giờ phải tính toán chuyển sang họp buổi tối, thậm chí làm việc kéo dài đến đêm.

Với sự tham gia của các nước, các đối tác ở các khu vực khác nhau, nước Chủ tịch ASEAN phải hài hòa được ít nhất là về mặt thời gian để các nước có thể tham gia họp được thuận lợi, đầy đủ nhất vào những khoảng thời gian khác nhau. Đây là vấn đề mà Việt Nam đã thu xếp để có thể tổ chức được qua nhiều phiên họp trong suốt năm 2020.

Chủ trì họp báo về Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 37 và các Hội nghị liên quan chiều 9-11, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng cũng nêu ví dụ Hội nghị Cấp cao Đông Á sẽ diễn ra vào 18 giờ ngày 14-11 theo giờ Việt Nam. Họp trực tuyến khó khăn với các nhà lãnh đạo vì 18 giờ ở Việt Nam là 6 giờ sáng ở Mỹ, 12 giờ đêm tại New Zealand. Tuy nhiên, đến nay, hầu hết các nhà lãnh đạo sẵn sàng tham dự hội này, Việt Nam đánh giá cao sự nhiệt tình tham gia của các nhà lãnh đạo.

D.Ngọc