Ngày 29-1, trao đổi với báo chí bên lề Đại hội XIII của Đảng, ông Lê Minh Hoan - Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN-PTNT) - cho rằng chúng ta phải đưa kinh tế hợp tác, kinh tế tập thể mà nòng cốt là hợp tác xã, ở một vị trí tương xứng trong tiến trình cơ cấu lại ngành nông nghiệp.

Xây dựng nền nông nghiệp sinh thái

Trước câu hỏi "Đến thời điểm nào sẽ chấm dứt được cảnh nông dân có 2 luống rau mà một luống thì trồng để ăn còn một luống thì đem bán?", Thứ trưởng Lê Minh Hoan cho rằng một bộ phận nông dân đã nhận thức được điều này. Bởi nếu không nhận thức được thì chúng ta sẽ gặp rủi ro về mặt thị trường. Ngành nông nghiệp không thể đánh đổi tăng trưởng với sự mất cân bằng hệ sinh thái, mất đi đa dạng sinh học, ảnh hưởng sức khỏe của cộng đồng, thậm chí là mất uy tín hay thương hiệu của nông sản Việt Nam.

Ông Lê Minh Hoan cho biết sắp tới Bộ NN-PTNT sẽ có chương trình nhằm đo đếm được sự chuyển đổi từ sử dụng thuốc bảo vệ thực vật vô cơ sang sử dụng thuốc sinh học. Muốn thay đổi, trước hết cần chứng minh để nông dân tin tưởng và dần chuyển đổi ngành nông nghiệp, từ lạm dụng đầu vào thành một nền nông nghiệp "thuận thiên" hay dựa trên tự nhiên. "Thời gian đầu có thể năng suất sẽ giảm nhưng điều này không đồng nghĩa với giảm thu nhập. Lúc đó chất lượng nông sản tăng lên, thương hiệu nông sản nâng lên thì giá bán cũng sẽ nâng lên, thu nhập cao hơn" - ông Lê Minh Hoan nói.

Theo nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp Lê Minh Hoan, đây là sự đánh đổi ở giai đoạn ban đầu nhưng nếu quyết tâm, sẽ hóa giải được một thói quen, một tập quán lâu đời, đúng như câu trong văn kiện trình Đại hội XIII: Chúng ta sẽ chuyển đổi được nền nông nghiệp sang nông nghiệp sinh thái. "Chỉ một ý "nông nghiệp sinh thái" nhưng sẽ tạo thương hiệu cho nông sản Việt Nam" - ông Lê Minh Hoan bày tỏ.

Tạo cú hích thay đổi hình ảnh nông nghiệp Việt Nam - Ảnh 1.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Lê Minh Hoan trả lời phỏng vấn bên lề Đại hội XIII. Ảnh: NHƯ Ý

Không thể bỏ quên kinh tế hợp tác xã

Một tín hiệu vui là các tập đoàn kinh tế tư nhân lớn gần đây đã đầu tư rất mạnh vào nông nghiệp. Họ vẫn xác định nông nghiệp không phải là lĩnh vực sinh lời ngay và cũng tiềm ẩn rất nhiều rủi ro. "Tôi thấy rất nhiều doanh nghiệp (DN) tâm huyết với nông nghiệp và muốn trở lại đầu tư cho nông nghiệp không phải với mục đích chỉ làm giàu cho DN mình, mà tạo ra một cú hích để thay đổi hình ảnh nông nghiệp Việt Nam" - Thứ trưởng Bộ NN-PTNT nói.

Từ giá trị đó, các DN đã tạo ra được thế để đưa nông sản ra nước ngoài cũng như chế biến nông sản thành các sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn. "Chúng ta muốn có nhiều "đại bàng" để dẫn dắt nhưng cũng không được quên những con "chim sẻ" - đó là những hợp tác xã" - ông Lê Minh Hoan nói.

Đó là những DN vừa và nhỏ đang đầu tư ở các địa phương, mặc dù giá trị có thể không cao nhưng nếu hợp lực của các "chim sẻ" lại thì sẽ tạo ra hiệu quả lan tỏa, nhất là các chương trình đổi mới sáng tạo hay khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp cũng được ưu tiên trong thời gian tới.

Để hướng tới mục tiêu năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 theo Văn kiện trình Đại hội XIII, ông Lê Minh Hoan nhấn mạnh phải tạo thành chuỗi giá trị và phải thay đổi nhận thức thay vì chỉ hỗ trợ đầu vào cho sản lượng cao lên. "Lúc đó, chúng ta không những có thể trở thành một quốc gia xuất khẩu nông sản tươi ở nhóm đầu thế giới mà còn xuất khẩu những sản phẩm công nghiệp thực phẩm từ nông sản. Đó mới là hình ảnh nông nghiệp của chúng ta trong tương lai" - ông Lê Minh Hoan nói. 

Phạm Dương - Văn Duẩn