Gen Z đến rạp: Khi sân khấu tìm lại nhịp thở của thời đại

Những ngày đầu năm Bính Ngọ 2026, một hình ảnh đáng chú ý đã xuất hiện tại nhiều sân khấu ở TP HCM: những hàng ghế không chỉ có khán giả trung niên quen thuộc, mà còn có rất nhiều gương mặt trẻ.

Họ là sinh viên, nhân viên văn phòng, những bạn trẻ thuộc thế hệ Gen Z – đến rạp để xem kịch nói, cải lương, và ở lại sau màn nhung khép lại để chia sẻ cảm xúc. 

Hình ảnh đó cho thấy sự trở lại của một lớp khán giả mới, là tín hiệu vui cho hành trình hồi sinh của sân khấu thành phố. NSƯT Ca Lê Hồng nhận định: "Họ và diễn viên Gen Z đang làm chủ ngôi nhà sân khấu. Họ cần gì phải đáp ứng thì sàn diễn mới sáng đèn bền vững, đảm bảo lãnh vực biểu diễn nghệ thuật sống được thì mới hướng tới Công nghiệp văn hóa theo chiến lược mà Chính phủ đã đề ra trong năm 2026".

Khi người trẻ tìm đến "trải nghiệm thật"

Trong nhiều năm, sân khấu từng đối diện với nỗi lo thiếu khán giả trẻ. Sự bùng nổ của các nền tảng giải trí số khiến việc ngồi hàng giờ trong rạp dường như trở thành một lựa chọn "không quen thuộc" với thế hệ sinh ra cùng Internet. 

Thế nhưng, những ngày đầu năm 2026 lại cho thấy một chuyển động khác. Tại các sân khấu như: Nhà hát Thanh Niên, Nhà hát Kịch Sân khấu nhỏ TP HCM, Sân khấu Thiên Đăng, Sân khấu Hồng Vân, Sân khấu Hoàng Thái Thanh, Sân khấu Hồng Hạc, Sân khấu Xóm kịch, Sân khấu Nghệ thuật Trương Hùng Minh, Sân khấu Quốc Thảo, Sân khấu Hương Sài Gòn (lầu 1 số 5B Võ Văn Tần - phường Xuân Hòa, TP HCM) hay các điểm diễn cải lương như: Nhà hát Trần Hữu Trang, Rạp Hồng Liên…, không khó để bắt gặp những nhóm bạn trẻ xếp hàng mua vé, chụp ảnh check-in trước poster vở diễn.

Họ không đến vì tò mò nhất thời, mà vì nhu cầu được trải nghiệm một loại hình nghệ thuật mang tính trực tiếp, nơi cảm xúc không bị "lọc" qua màn hình. 

Bạn Trần Minh Anh, sinh viên năm hai Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP HCM, chia sẻ sau khi xem vở cải lương "Tiếng hò sông Hậu": "Trước đây em nghĩ cải lương khó xem, nhưng khi xem trực tiếp, em bất ngờ vì diễn xuất rất sống động. Mỗi ánh mắt, mỗi câu ca đều chạm đến cảm xúc. Em thấy đây là một loại hình nghệ thuật rất sâu sắc".

Còn bạn Lê Tuấn Kiệt, một bạn trẻ làm việc trong lĩnh vực thiết kế, cho biết: "Xem kịch ở rạp là một trải nghiệm khác hẳn xem phim hay clip ngắn. Mình cảm nhận được năng lượng của diễn viên và cả khán phòng. Nó khiến mình suy nghĩ nhiều hơn về cuộc sống".

Đông khán giả trẻ đã đến cổ vũ chương trình kịch ngắn "Những câu chuyện tình yêu" của đạo diễn Hữu Nghĩa, Quốc Bảo do các diễn viên trẻ Team kịch "Hương Sài Gòn" biểu diễn tại lầu 1 số 5B Võ Văn Tần, phường Xuân Hòa, TP HCM. 

NS Hữu Nghĩa nói: "Khán giả Gen Z đã có những trải nghiệm thật bên những câu chuyện rất đời, rất duyên và mộc mạc. Họ thích vì chính họ được hòa vào câu chuyện kịch của nghệ sĩ".

Sân khấu chủ động mở rộng đối thoại với khán giả trẻ

Không chờ khán giả tìm đến, nhiều sân khấu tại TP HCM đã chủ động tạo ra những không gian kết nối mới với công chúng, đặc biệt là Gen Z. 

Các câu lạc bộ khán giả, nhóm người hâm mộ trên không gian mạng và những buổi talkshow giao lưu sau đêm diễn được tổ chức thường xuyên, giúp người xem hiểu rõ hơn về thông điệp, cấu trúc và quá trình sáng tạo của vở diễn.

Năm 2025, Ban Lý luận phê bình Hội Sân khấu TP HCM đã tổ chức chương trình "Không gian đối thoại: Nghệ sĩ và công chúng", sau hai lần tổ chức đã khả quan nhận định: Khán giả trẻ rất cần không gian, cũng như nghệ sĩ sau khi hóa thân vào các nhân vật cũng cần không gian để trao đổi, lắng nghe, hoàn thiện.

"Đó không chỉ là hoạt động quảng bá, mà là một bước tiến quan trọng trong tư duy làm nghề: coi khán giả là một phần của quá trình sáng tạo" – NSND Trần Ngọc Giàu – Chủ tịch Hội Sân khấu TP HCM nhận xét.

Sân khấu kịch Hồng Hạc của đạo diễn Việt Linh từ nhiều năm qua đã là sàn diễn tiêu biểu khi tổ chức cho khán giả giao lưu sau suất diễn. 

Sân khấu này không chỉ ra mắt những tác phẩm mới mang hơi thở đương đại, mà còn duy trì các buổi trò chuyện với khán giả, nơi đạo diễn, diễn viên và công chúng cùng trao đổi thẳng thắn về nội dung, cách dàn dựng và cảm xúc nghệ thuật qua các vở: "Giờ của quỷ", "Diễn viên hạng ba", "Thiên Thiên", "Thiên thần nhỏ của tôi", "Cho tôi xin một vé đi tuổi thơ", "Visa", "Eugenie Grandet" và "Nếu anh còn được sống"... 

Chính sự lắng nghe này đã giúp Sân khấu Hồng Hạc tạo dựng được một cộng đồng khán giả trung thành, trong đó có nhiều bạn trẻ, đồng thời góp phần định hình một mô hình sân khấu đối thoại – nơi nghệ thuật không khép kín mà luôn vận động cùng công chúng. 

Chưa hết, sân khấu này còn tổ chức thoại kịch tại các quán cà phê, tại không gian ấm áp dành cho khán giả trẻ thích nghe diễn viên thoại kịch quanh bàn. Mô hình này đã bắt đầu thu hút khán giả trẻ khi họ được nghe trực tiếp từ diễn viên đọc thoại bên cạnh đó có cả tiếng động, âm nhạc vừa đủ để họ cảm nhận và đi vào câu chuyện kịch.

Năm 2026, Nhà hát Kịch Thành phố cũng đang triển khai một hướng đi mới. "Sau đợt công diễn phục vụ khán giả đón xuân Bính Ngọ 2026, nhà hát dự kiến tổ chức các chương trình giao lưu hàng tuần tại rạp Công Nhân. 

Đây sẽ là dịp để khán giả, đặc biệt là Gen Z, trực tiếp chia sẻ cảm nhận, góp ý về các kịch phẩm mới. Những phản hồi này được xem là nguồn thông tin quan trọng để nhà hát điều chỉnh cách dàn dựng, nhịp điệu và ngôn ngữ sân khấu, phù hợp hơn với hơi thở thời đại" – Ông Hà Quốc Cường – Giám đốc Nhà hát Kịch TP HCM nói.

Lắng nghe Gen Z – một yêu cầu của sân khấu hôm nay

Sự xuất hiện của số đông khán giả Gen Z đến rạp mang ý nghĩa mở ra một đối thoại mới giữa sân khấu và công chúng trẻ hôm nay. 

Sau mỗi buổi diễn, nhiều bạn trẻ chủ động chia sẻ cảm nhận trên mạng xã hội, từ nội dung, cách dàn dựng, đến nhịp điệu kể chuyện và ngôn ngữ sân khấu. 

Ngay cả khi các bạn phê bình cũng là một cách tích cực để người làm sân khấu hôm nay lắng nghe và điều chỉnh.

Đạo diễn Minh Nguyệt cho rằng: "Gen Z là thế hệ có khả năng cảm thụ rất nhanh, rất nhạy. Các bạn không chấp nhận sự áp đặt. Vì vậy, người làm sân khấu phải biết lắng nghe. Khi mình hiểu được cách các bạn nhìn thế giới, mình sẽ kể câu chuyện gần gũi hơn, chân thật hơn".

NSND Mỹ Uyên cũng nhìn nhận sự thay đổi này như một cơ hội: "Chúng tôi luôn mong muốn khán giả trẻ đến rạp và nói lên cảm nhận của mình. Có những góp ý rất thẳng thắn, nhưng chính điều đó giúp nghệ sĩ nhìn lại mình và làm tốt hơn. Sân khấu không thể đứng yên, mà phải phát triển cùng thế hệ khán giả mới".

NSND Hồng Vân, người nhiều năm gắn bó với sân khấu xã hội hóa, chia sẻ: "Gen Z không quay lưng với sân khấu. Các bạn chỉ cần những câu chuyện thật, những cảm xúc thật. 

Khi sân khấu chạm được vào điều đó, các bạn sẽ trở thành những khán giả trung thành. Sau khi chúng tôi tham gia liên hoan quốc tế sân khấu thử nghiệm vừa qua, vở "Nguyệt Hạ" được dàn dựng với phiên bản song ngữ, các bạn Gen Z giỏi Anh ngữ đã bày tỏ quay Panpage của sân khấu chúng tôi rất nhiều. 

Các em bày tỏ sự thích thú và khen ngợi, yêu cầu dựng nhiều vở song ngữ để sân khấu kịch Hồng Vân là điểm đến của số đông khán giả Gen Z yêu kịch nói".

Đạo diễn Ái Như – đại diện sân khấu Hoàng Thái Thanh thì cho biết: "Chúng tôi luôn quan sát phản ứng của khán giả trẻ. Có những chi tiết nhỏ, cách kể chuyện, nhịp diễn, hay cách xây dựng nhân vật đều có thể được điều chỉnh. 

Mục tiêu là để vở diễn không chỉ đúng với tư duy nghệ thuật, mà còn chạm được vào cảm xúc của thế hệ hôm nay". 

Đạo diễn Ái Như cho biết, sau khi các vở Tết công diễn như: "29 anh về", "Hẹn nhau ở cuối con đường", "Trái tim oan khuất", "Lạc ở đáy sông"…chúng tôi sẽ tổ chức những buổi giao lưu với khán giả trẻ để lắng nghe ý kiến của các bạn như sân khấu chúng tôi đã từng tổ chức".

Một tín hiệu vui cho tương lai sân khấu

Sự trở lại của Gen Z với sân khấu mang ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi của một mùa diễn. Nó cho thấy sân khấu vẫn có khả năng tồn tại và phát triển trong thời đại số, nếu biết lắng nghe và đổi mới.

Quan trọng hơn, sự hiện diện của người trẻ giúp sân khấu tìm lại chức năng nguyên bản của mình: trở thành không gian đối thoại xã hội, nơi con người nhìn lại chính mình qua số phận của nhân vật. 

Ở góc độ khác, Gen Z cũng đang tìm thấy ở sân khấu một giá trị mà các nền tảng số khó có thể thay thế: sự chân thật.

Sự xuất hiện của Gen Z trong khán phòng những ngày đầu năm vì thế là một hiện tượng tích cực và là một lời khẳng định: sân khấu TP HCM vẫn còn tương lai. Và tương lai ấy đang được thắp sáng bởi những khán giả trẻ – những người đến rạp không chỉ để xem, mà để cảm, để suy nghĩ, và để trở thành một phần của hành trình sáng tạo.

Nghệ sĩ Hoàng Hải (Nhà hát Trần Hữu Trang) cho biết sau khi anh tổ chức nhiều vở cải lương, thu hút đông khán giả trẻ, anh đã lắng nghe những ý kiến đóng góp của họ để mỗi sản phẩm mới được đầu tư sáng tạo chất lượng hơn. "Mùa xuân sẽ về với sàn diễn và cho chúng tôi thêm nhiều chất liệu khi mà có sự góp ý đầy chân thành của khán giả Gen Z, họ đã quay lại rạp xem kịch, cải lương, đó là một tín hiệu phấn khởi cho sàn diễn năm 2026" – NS Hoàng Hải nói.