Giữ vững tâm lý, chọn ngành phù hợp

Thí sinh cần giữ sức khỏe, ổn định tâm lý trước kỳ thi tốt nghiệp THPT, đồng thời xây dựng chiến lược chọn ngành, sắp xếp nguyện vọng phù hợp để gia tăng cơ hội trúng tuyển.

Ngày 4-6, Báo Người Lao Động tổ chức talkshow trực tuyến chủ đề "Lưu ý trước kỳ thi tốt nghiệp THPT và chọn nguyện vọng", thuộc chuỗi chương trình "Đưa trường học đến thí sinh" lần thứ 25 - năm 2026.

Tránh "ngợp" trong giai đoạn nước rút

Càng gần ngày thi, áp lực tâm lý của thí sinh càng lớn. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, điều quan trọng nhất lúc này không phải học thêm thật nhiều mà là giữ sức khỏe, tâm lý ổn định và ôn tập có chiến lược.

ThS Chung Quốc Phong, Trưởng Phòng Tuyển sinh, Trường ĐH Ngoại ngữ - Tin học TP HCM, lưu ý thí sinh nên ưu tiên ôn từ nguồn tài liệu do giáo viên cung cấp, tránh sa đà vào các diễn đàn ôn tập không chính thống gây "ngợp" thông tin.

ThS Ngô Thị Xuân, Phó trưởng Phòng Tuyển sinh - Truyền thông, Trường ĐH Ngân hàng TP HCM, nhấn mạnh sách giáo khoa vẫn là nguồn tài liệu quan trọng nhất. Việc tổng hợp kiến thức theo chuyên đề, kết hợp luyện đề thi và rút kinh nghiệm từ những câu sai sẽ hiệu quả hơn so với việc giải quá nhiều đề mới.

Bên cạnh việc học, sức khỏe thể chất cũng đóng vai trò quan trọng. ThS Nguyễn Thị Kim Phụng, Phó trưởng Phòng Phụ trách Phòng Tuyển sinh - Truyền thông và Quan hệ doanh nghiệp, Trường ĐH Tài chính - Marketing, khuyến cáo thí sinh không nên thức quá khuya. "Thực tế thí sinh thức quá khuya, nhiều em nhắn tin hỏi thông tin tuyển sinh của trường từ 23 giờ hôm trước đến sáng hôm sau" - bà dẫn chứng.

Trong khi đó, ThS Chung Quốc Phong lưu ý phụ huynh không nên thay đổi đột ngột chế độ ăn uống hoặc để con em lạm dụng nước tăng lực, cà phê để thức khuya học bài. Cô Nguyễn Thị Hoàng Nga, đại diện Trường ĐH Nguyễn Tất Thành, khuyên phụ huynh không nên tạo áp lực bằng việc so sánh con mình với bạn bè hoặc đặt kỳ vọng quá lớn, bởi điều đó dễ khiến các em thêm căng thẳng. Thay vào đó, gia đình cần động viên, tạo môi trường thoải mái để các em hệ thống lại kiến thức và chuẩn bị tâm thế tự tin bước vào kỳ thi.

Cần phải "hiểu mình"

Sau kỳ thi, áp lực tiếp theo của nhiều thí sinh là chọn ngành, chọn trường và sắp xếp nguyện vọng. Theo TS Mai Mỹ Hạnh, trước khi chọn ngành, thí sinh cần trả lời cho được nhóm câu hỏi "hiểu mình": Mình thích gì, có khả năng gì, phù hợp với môi trường học tập nào và nhu cầu nhân lực của thị trường ra sao?

Đại diện các trường ĐH nhận định năm 2026, nhóm ngành kỹ thuật - công nghệ, AI, dữ liệu số và chuyển đổi số tiếp tục thu hút mạnh thí sinh. Tuy nhiên, các ngành sức khỏe, sư phạm và chăm sóc tinh thần vẫn giữ sức hút nhờ nhu cầu nhân lực ổn định và cơ hội việc làm lớn.

ThS Nguyễn Thị Kim Phụng cho biết Trường ĐH Tài chính - Marketing đã tích hợp AI vào đào tạo khối ngành kinh tế và mở thêm ngành AI, khoa học dữ liệu nhằm đáp ứng xu hướng mới. Trong khi đó, ThS Ngô Thị Xuân nhận định lĩnh vực tài chính - ngân hàng đang chuyển dịch mạnh sang phân tích dữ liệu lớn, AI và chuyển đổi số nên sinh viên cần trang bị kỹ năng số và khả năng thích ứng.

Các chuyên gia cũng lưu ý sau khi hoàn thành kỳ thi tốt nghiệp THPT, thí sinh cần nhanh chóng tìm hiểu thông tin tuyển sinh chính thống và xây dựng chiến lược đăng ký nguyện vọng hợp lý. Năm nay, thí sinh có tối đa 15 nguyện vọng, có thể không cần sử dụng hết nhưng nên phân bổ thành 3 nhóm: Nhóm mơ ước, nhóm có khả năng trúng tuyển cao và nhóm an toàn để tăng cơ hội vào đại học.