Miệt thị trẻ em trên mạng là phạm luật

Thời gian gần đây, trên mạng xã hội xuất hiện nhiều vụ việc trẻ em được cho là trộm cắp tài sản. 

Nhưng thay vì được xử lý theo hướng giáo dục, uốn nắn, không ít trẻ em lại trở thành "tâm điểm công kích" trên mạng xã hội khi nhiều hình ảnh, video ghi rõ khuôn mặt bị đăng tải công khai kèm theo nhiều lời chửi bới, xúc phạm; biến sai lầm của trẻ em thành công cụ câu view, gây phẫn nộ dư luận. 

Đây là thực trạng đáng lo ngại, bởi hành vi này không chỉ phản cảm về đạo đức mà còn vi phạm nghiêm trọng liên quan đến những Công ước Quốc tế về Quyền trẻ em.

Luật đã quy định

Pháp luật quy định người dưới 14 tuổi không phải chịu trách nhiệm hình sự đối với tội trộm cắp tài sản. Riêng trẻ em dưới 10 tuổi được xác nhận là chưa có đầy đủ năng lực nhận thức và điều khiển hành vi, hoàn toàn không bị xử lý hình sự. 

Vì vậy, các hành vi sai trái của trẻ trong độ tuổi này cần được tiếp cận dưới góc độ giáo dục, hỗ trợ, phòng ngừa tái phạm thay vì bị gán nhãn "tội phạm" và công khai bêu riếu trước cộng đồng mạng. Việc quy kết, miệt thị trẻ em không những không có giá trị răn đe mà còn tiềm ẩn nguy cơ gây tổn thương tâm lý lâu dài.

Không được tùy tiện

Công khai hình ảnh trẻ em là hành vi vi phạm pháp luật. Cụ thể, khoản 11 Điều 6 Luật Trẻ em 2016 nghiêm cấm "Công bố, tiết lộ thông tin về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân của trẻ em mà không được sự đồng ý của trẻ em từ đủ 07 tuổi trở lên và của cha, mẹ, người giám hộ của trẻ em".

Ngoài ra, Điều 21 Quyền bí mật đời sống riêng tư quy định: Trẻ em có quyền được pháp luật bảo vệ danh dự, nhân phẩm, uy tín và đời sống riêng tư, bí mật cá nhân và hình ảnh, đặc biệt trong các tình huống gây ảnh hưởng tiêu cực đến danh dự, nhân phẩm"

Do đó, hành vi đăng tải hình ảnh, video trẻ em kèm nội dung quy kết hành vi trộm cắp, xúc phạm nhân cách trẻ em là hành vi vi phạm pháp luật, kể cả khi người đăng cho rằng mình "chỉ phản ánh sự việc" hay là "cảnh báo cộng đồng".

Ngoài ra, việc công khai đăng ảnh trẻ em lên mạng còn vi phạm về quyền hình ảnh theo Bộ Luật Dân sự 2015:"Việc sử dụng hình ảnh của cá nhân phải được người đó đồng ý". 

Cũng theo quy định pháp luật, đăng hình trẻ em lên mạng không xin phép cha mẹ hoặc người giám hộ là hành vi trái pháp luật. 

Theo điểm b khoản 1 Điều 22 Nghị định 130/2021/NĐ-CP, hành vi gây tổn hại về tinh thần, xúc phạm nhân phẩm, danh dự, chửi mắng, đe dọa, cách ly ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ em có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 20 triệu đồng. Ngoài phạt tiền, người vi phạm còn bị buộc gỡ bỏ nội dung hình ảnh, thậm chí xin lỗi, cải chính công khai nếu gây hậu quả nghiêm trọng.