Trong một cuộc họp báo ở Tokyo ngày 17-2, ông Harris tuyên bố ông chưa thể xác nhận thông tin Trung Quốc điều tên lửa ra Hoàng Sa. Nếu thông tin này đúng, theo ông, đó không phải là điều bất ngờ nhưng rất đáng lo ngại.

Đó là dấu hiệu cho thấy Trung Quốc đã đi ngược lại cam kết không quân sự hóa biển Đông mà Chủ tịch Tập Cậy Bình từng tuyên bố, theo ông Harris. "Chúng tôi sẽ thực hiện nhiều hoạt động thể hiện quyền tự do hàng hải ở biển Đông hơn trong thời gian tới. Chúng tôi không có ý định dừng lại" - đô đốc Mỹ khẳng định.

Đô đốc Harry Harris. Ảnh: Youtube

Theo Reuters, hệu trưởng trường Cao đẳng An ninh Quốc gia thuộc Đại học Quốc gia Úc, ông Rory Medcalf, nhận định hành động triển khai tên lửa đất đối không tới đảo Phú Lâm trong quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam cho thấy Trung Quốc có ý định kiểm soát vùng biển này. Và không loại trừ khả năng Bắc Kinh sẽ thiết lập vùng nhận dạng phòng không (ADIZ) ở biển Đông.

Bà Mira Rapp-Hooper, chuyên gia biển Đông của Trung tâm An ninh Mỹ mới (Mỹ), cho biết đây không phải lần đầu tiên Trung Quốc triển khai vũ khí tới quần đảo Hoàng Sa. “Tôi nghĩ rằng tên lửa đất đối không là một sự leo thang đáng kể. Nếu thực sự hành động này diễn ra, đó là dấu hiệu Trung Quốc muốn phản ứng chiến dịch thực thi quyền tự do hàng hải (của Mỹ)” – bà Rapp-Hooper nói.

Trước đó vào ngày 16-2, Tư lệnh Hạm đội 7 của Mỹ, Phó Đô đốc Joseph Aucoin, cho biết 21 tàu chiến sẽ được triển khai bổ sung cho các đơn vị hải quân đang hoạt động tại vùng bờ biển phía Tây của Mỹ và tại Thái Bình Dương.

Ông Aucoin còn mong muốn diễn tập quân sự đa phương nhiều hơn với các nước như Sri Lanka, Campuchia và Indonesia trong thời gian tới.

Ngoài ra, ông Aucoin bày tỏ quan ngại về "khả năng tác chiến chuyên nghiệp" của các tàu bảo vệ bờ biển của Trung Quốc, đồng thời yêu cầu lực lượng Bảo vệ Bờ biển Mỹ tăng cường phối hợp tuần tra với các đơn vị Hải quân Mỹ ở Thái Bình Dương.

Hiện Hạm đội 7 của Mỹ có từ 80 - 100 tàu chiến và tàu ngầm, bao gồm tàu sân bay USS Ronald Reagan và hoạt động ở vùng biển rộng lớn, trải dài từ Nhật Bản tới Ấn Độ.

P.Nghĩa (Theo Reuters)