Theo đó, dự án dài 118 km, hình thức BOT. Sau 3 năm đưa vào khai thác, trong điều kiện mưa lũ lớn bất thường, đặc biệt vào các năm 2016 và 2017 đã xuất hiện nhiều vấn đề về chất lượng. Nguyên nhân chính là do trong quá trình thực hiện dự án, các cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan đã để xảy ra những khuyết điểm, vi phạm.

Cụ thể, Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) chậm ban hành quy định về tổ chức khảo sát lưu lượng xe của đơn vị tư vấn trong giai đoạn lập dự án BOT Bắc và Nam Bình Định; chậm ban hành quy định về vi phạm chất lượng bảo trì, làm ảnh hưởng đến việc thực hiện, quản lý, khai thác dự án; ban hành một số văn bản thiếu cơ sở, đưa ra chủ trương điều chỉnh thiết kế cơ sở chưa đúng dẫn đến chất lượng mặt đường thiếu đồng bộ, giảm khả năng thoát lũ, gia tăng ngập lụt mặt đường. Những vi phạm, khuyết điểm này khiến mặt đường hư hỏng, ảnh hưởng đến nền đường, từ đó suy giảm chất lượng và tuổi thọ công trình.

Đối với việc thu phí không dừng, Bộ GTVT thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng còn chậm, khi đến tháng 3-2019, tại trạm Nam Bình Định và Bắc Bình Định mới thực hiện thu phí điện tử không dừng đối với 2 làn xe trung tâm. Tổng cục Đường bộ tự cho phép nhà đầu tư BOT Nam Bình Định gia hạn thực hiện thu phí không dừng là chưa đúng thẩm quyền, chưa đúng chỉ đạo của Thủ tướng. Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến dư luận phản ứng về tính minh bạch trong thu phí và thời gian thu phí, gây ùn tắc giao thông và bức xúc cho người dân.

Về phía nhà thầu, Tổng Công ty Xây dựng công trình giao thông 4 sử dụng đá dăm từ nhiều mỏ nên chất lượng bê-tông nhựa thiếu đồng nhất và ổn định. Các nhà thầu như Công ty Nhật Minh, Công ty TNHH Xây dựng tổng hợp Minh Thảo, Liên danh Công ty CP 116 - Cienco 1 và Công ty CP Đầu tư năng lượng xây dựng thương mại Hoàng Sơn sử dụng một số vật liệu chưa đúng quy định và áp dụng một số tiêu chuẩn kỹ thuật chưa phù hợp. Công tác giám sát, nghiệm thu thực hiện chưa đúng. Hai đơn vị kiểm định là Phòng Thí nghiệm trọng điểm đường bộ III thuộc Viện Khoa học và Công nghệ GTVT và viện này thiếu trách nhiệm khi không đưa kiến nghị, cảnh báo về chất lượng công trình khi kết quả kiểm định tại dự án BOT Bắc và Nam Bình Định.

UBND tỉnh Bình Định thực hiện giải phóng mặt bằng chưa dứt điểm, nhiều vị trí chưa có mặt bằng để xây rãnh thoát nước. Công tác quản lý quy hoạch khu dân cư 2 bên đường thuộc tuyến còn tồn tại; có tình trạng người dân tự san lấp, xây dựng công trình lấn chiếm hành lang an toàn đường bộ, ảnh hưởng đến khả năng thoát nước của dự án.

Những vi phạm nêu trên đã dẫn tới công trình xuống cấp, hư hỏng, Tổng Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng yêu cầu Bộ GTVT, UBND tỉnh Bình Định và các đơn vị liên quan tổ chức kiểm điểm, xử lý các cơ quan, cá nhân có thiếu sót, khuyết điểm, vi phạm. Đồng thời rà soát, đánh giá tác động do việc thay đổi thiết kế, ảnh hưởng đến chất lượng và tuổi thọ các công trình; kiến nghị Bộ GTVT phối hợp doanh nghiệp thực hiện điều chỉnh phương án tài chính và thời gian thu phí tại 2 dự án BOT Bắc và Nam Bình Định. Minh Phong