Vỏ Trái Đất giãn ra ở nơi hàng loạt người khác loài lộ diện

Một nghiên cứu mới tuyên bố vỏ Trái Đất ở Thung lũng tách giãn Turkana (khu vực Đông Phi) đang mỏng đi nhiều hơn so với nhận định trước đây và điều đó liên quan mật thiết đến hơn 1.200 hài cốt tiền sử từng được khai quật ở đó.

Theo SciTech Daily, thung lũng tách giãn Turkana nằm chủ yếu trên địa phận Kenya, phần phía Bắc kết nối với thung lũng sông Omo của Ethiopia, từ lâu đã được biết đến như "cái nôi của loài người".

Số lượng hài cốt tiền sử - bao gồm Homo sapiens và các loài khác như Homo erectus, Homo habilis, Vượn người phương Nam - được tìm thấy ở đây chiếm đến 1/3 tổng số hóa thạch người cổ đại được tìm thấy ở châu Phi.

Nghiên cứu Nature Communications tập trung vào một vấn đề khác, tưởng không liên quan, nhưng thực tế lại ảnh hưởng trực tiếp đến việc phát hiện số hài cốt trên: Sự tách rời của vỏ Trái Đất.

Vỏ hành tinh chúng ta không liền mạch, mà được kết hợp bởi hàng chục mảnh gọi là "mảng kiến tạo", không ngừng di chuyển, va vào nhau, trượt đè lên nhau, chui xuống lòng đất hay tách ra... cõng theo các phần lục địa và đại dương bên trên.

Tại Turkana, quá trình này đang diễn ra ở một cấp độ cực đoan và kịch tính hơn những gì chúng ta từng hình dung.

“Chúng tôi phát hiện quá trình tách giãn vỏ Trái Đất ở khu vực này diễn ra mạnh mẽ hơn và lớp vỏ mỏng hơn so với những gì mọi người từng nhận định” - tác giả chính Christian Rowan của Đài quan sát Trái Đất Lamont-Doherty thuộc Đại học Columbia (Mỹ) cho biết.

Sử dụng dữ liệu địa chấn, nhóm tác giả đã lập bản đồ cấu trúc trầm tích và xác định độ sâu của lớp vỏ bên dưới thung lũng tách giãn và phát hiện vỏ Trái Đất ở đây chỉ dày 13 km, tức rất mỏng so với độ dày trung bình 35 km ở các nơi khác.

Điều này cho thấy tại "chiếc nôi của loài người", lục địa châu Phi sẽ sớm tách đôi, tạo điều kiện cho vật liệu lớp phủ bên dưới trồi lên trong tương lai, hình thành lớp vỏ đại dương mới.

Quá trình này lại liên kết chặt chẽ tới các bộ hài cốt cổ đại. Có thể các loài người tiền sử không hẳn là tụ tập sinh sống ở khu vực này. Thay vào đó, hiện tượng sụt lún địa chất do vỏ Trái Đất giãn mỏng đã tạo ra một "cái bẫy" trầm tích lý tưởng để vùi lấp và bảo tồn xương cốt.

Quá trình bồi tụ và lắng đọng nhanh chóng của trầm tích cũng tạo điều kiện để hài cốt được giữ lại nguyên vẹn lâu dài. Nhìn chung, chính Trái Đất đã mang đến cho người hiện đại cơ hội đặc biệt để tìm hiểu về các vị tổ tiên.