Chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 27-2 thông báo sẽ cắt viện trợ quân sự và tạm dừng các chương trình hỗ trợ phát triển đối với Campuchia do "quan ngại sâu sắc về sự thụt lùi của nền dân chủ" ở nước này. 

Động thái của Mỹ diễn ra ngay sau cuộc bầu cử Thượng viện Campuchia hôm 25-2. Kết quả sơ bộ cho thấy Đảng Nhân dân Campuchia cầm quyền của Thủ tướng Hun Sen giành trọn 58 ghế bầu cử trong tổng số 62 ghế của Thượng viện (4 ghế còn lại do Quốc vương Norodom Sihamoni và Hạ viện đề cử).

Mặt trận viện trợ trái chiều ở Campuchia - Ảnh 1.

Đại sứ Nhật Bản tại Phnom Penh, ông Horinouchi Hidehisa (trái), trao thùng phiếu cho Bộ trưởng Ngoại giao Campuchia Prak Sokhonn hôm 21-2 Ảnh: REUTERS

Theo Nhà Trắng, Washington đã trợ giúp Campuchia hơn 1 tỉ USD trong 25 năm qua nhưng những diễn biến gần đây buộc nước này xem xét lại, để bảo đảm "tiền đóng thuế của người dân Mỹ không dành cho các hành vi chống lại dân chủ". 

Cũng theo đó, Washington sẽ chấm dứt hoặc tạm ngừng các chương trình viện trợ của Bộ Tài chính, tổ chức Cơ quan Phát triển quốc tế (USAID) và quân đội Mỹ dành cho Campuchia. Tuy nhiên, phía Mỹ khẳng định sẽ tiếp tục tài trợ một số dự án tại quốc gia Đông Nam Á này, bao gồm các lĩnh vực y tế, nông nghiệp và rà phá bom mìn.

Động thái mới nhất của Mỹ có phần đi ngược lại đồng minh Nhật Bản. Tokyo được coi là một trong những nhà tài trợ lớn nhất cho bầu cử ở Campuchia khi mới tuyên bố tài trợ 10.000 thùng phiếu, trị giá khoảng 7,5 triệu USD, cho cuộc bỏ phiếu dự kiến diễn ra vào ngày 29-7 tới. 

Trước đó, Trung Quốc - nhà tài trợ lớn nhất của Campuchia - cũng cam kết cung cấp khoảng 30 loại trang thiết bị để hỗ trợ Campuchia tiến hành cuộc tổng tuyển cử mà phía Mỹ và EU đều đã đồng loạt ngưng tài trợ.

Ngoài ra, lô viện trợ vũ khí mới của Bắc Kinh bao gồm khoảng 100 xe tăng và xe bọc thép chở quân dự kiến cập cảng Campuchia vào tháng 3-2018, thời điểm quân đội 2 nước tổ chức cuộc tập trận Kim Long lần thứ hai. Hôm 11-1, Trung Quốc và Campuchia ký kết 19 thỏa thuận đầu tư và viện trợ sau cuộc gặp giữa Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường và người đồng cấp Campuchia Hun Sen tại Phnom Penh.

Thu Hằng