Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cho biết một số ý kiến đại biểu QH thống nhất với dự thảo luật đã trình QH tại kỳ họp thứ 8 (tháng 10-2019) về việc Kiểm toán Nhà nước (KTNN) chỉ kiểm toán tài sản công, tài chính công trong dự án PPP; một số ý kiến cho rằng dự án PPP bản chất là dự án đầu tư công nên KTNN phải kiểm toán toàn bộ dự án, kể cả phần vốn đầu tư tư nhân.

Ông Vũ Hồng Thanh cho hay ủy ban dự kiến tiếp thu, sửa đổi bổ sung quy định về hoạt động KTNN thực hiện ở 2 giai đoạn. Cụ thể, trước khi ký kết hợp đồng thực hiện dự án, KTNN thực hiện kiểm toán tuân thủ theo pháp luật KTNN về quá trình chuẩn bị dự án, kết quả lựa chọn nhà đầu tư đối với dự án PPP có sử dụng tài chính công, tài sản công. Sau khi ký kết hợp đồng thực hiện dự án, KTNN thực hiện kiểm toán theo pháp luật KTNN đối với việc sử dụng tài chính công, tài sản công trong dự án PPP, bao gồm: kiểm toán hoạt động (kiểm toán theo đầu ra) để đánh giá tính kinh tế, hiệu lực và hiệu quả của dự án PPP trên cơ sở các chỉ số đánh giá chất lượng dịch vụ đối với dự án PPP có sử dụng tài chính công, tài sản công; kiểm toán tài chính và kiểm toán tuân thủ đối với việc sử dụng vốn nhà nước bồi thường, giải phóng mặt bằng, hỗ trợ, tái định cư, hỗ trợ xây dựng công trình tạm (nếu có)...

Đọc luật xong, không dám đầu tư! - Ảnh 1.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH) đã họp cho ý kiến về các vấn đề còn ý kiến khác nhau của dự án Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công - tư (PPP) ngày 24-3

Về quy định trên, Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại Nguyễn Văn Giàu đề nghị cần làm rõ việc kiểm toán quá trình chuẩn bị dự án, kết quả lựa chọn nhà đầu tư đối với dự án PPP có sử dụng tài chính công, tài sản công. Như vậy là kiểm toán trước hợp đồng, không phù hợp với thông lệ quốc tế vì cuối năm mới kiểm toán. "Quy định này phải xem lại có phù hợp với thông lệ quốc tế và khả thi hay không? Tôi thấy là hơi khác thường" - ông Nguyễn Văn Giàu băn khoăn.

Tán đồng, Phó Chủ tịch QH Phùng Quốc Hiển nêu vấn đề "chỉ kiểm toán khi phát sinh, chứ chưa phát sinh thì kiểm toán cái gì?". Ông phân tích thêm: Trước khi thanh toán, phải kiểm toán để còn thanh toán, còn nếu chưa có gì mà đã kiểm toán hợp đồng thì cần xem lại.

Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân cũng đánh giá quy định như dự luật là vấn đề mới. Như quy trình giám sát cộng đồng bao nhiêu thủ tục làm sao thực hiện được? "Chúng ta đang kêu gọi đầu tư theo hình PPP mà "đẻ" ra bao nhiêu thủ tục, lại không thực tế thì có khả thi không? Chưa làm đã kiểm toán, làm xong lại kiểm toán lần 2 thì cần phải xem xét lại" - Chủ tịch QH nhấn mạnh và nêu mục tiêu ban hành luật là để huy động được các đối tượng, thành phần kinh tế tham gia đầu tư cùng với nhà nước. "Nếu tôi là doanh nghiệp, đọc luật này xong là tôi không dám bỏ tiền ra đầu tư vì quá nhiều thủ tục. Ra luật để khuyến khích kinh tế tư nhân bỏ tiền ra đầu tư, thay đổi được diện mạo huy động vốn tư nhân. Còn thêm luật mà không giải quyết được tình hình thì không được" - Chủ tịch QH nói thẳng.

Lĩnh vực đầu tư quá rộng

Phó Chủ tịch QH Phùng Quốc Hiển cho rằng lĩnh vực đầu tư đang quá rộng. Như nhà máy điện từ xưa đến nay, hoạch toán kinh doanh là do doanh nghiệp tư nhân, hoặc doanh nghiệp nhà nước thực hiện chứ không có sự tham gia của ngân sách nhà nước. "Giờ đưa ngân sách nhà nước vào không khéo sẽ sa lầy. Vì nếu tham gia thì doanh nghiệp nhà nước tham gia chứ sao ngân sách nhà nước đầu tư vào?" - Phó Chủ tịch QH lo ngại và dẫn ví dụ công trình truyền tải điện cũng chỉ có một số trường hợp ngân sách nhà nước tham gia vào làm tuyến đường và giao cho Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đầu tư.


Thế Dũng